Beste overheid, denk aan de kinderen – straks zijn ze niet meer zo gelukkig

Nederlandse kinderen zijn de gelukkigste kinderen ter wereld. Dat blijkt uit onderzoek van Unicef. Maar voor hoe lang nog? Hetzelfde onderzoek laat namelijk ook zien dat de coronacrisis een nadelige uitwerking heeft op hun welzijn. Denken we in deze situatie wel genoeg aan hen?

Het afgelopen half jaar heeft een behoorlijke impact gehad op mijn kinderen. Ze konden een hele tijd niet naar school, niet naar hun sportclubjes en niet bij vriendjes spelen. Mijn autistische zoon zag zijn routine, die voor hem heel belangrijk is, opeens wegvallen. Allebei mijn dochters zijn jarig geweest en hebben dat niet echt kunnen vieren. Simpele dingen zoals samen boodschappen doen, de juf een knuffel geven, of op bezoek bij opa en oma kunnen niet meer. Al maandenlang horen ze van alle kanten berichten over het coronavirus, hoe gevaarlijk dat is en hoeveel mensen er zijn doodgegaan. Hoewel mijn kinderen, en de meeste kinderen in Nederland, nog steeds bijzonder geprivilegieerde levens leiden en het hen, ondanks de coronamaatregelen en restricties, eigenlijk nog steeds aan niets ontbreekt, heb ik hun geluk de laatste maanden wel degelijk zien afnemen. En begin ik me af te vragen wat dat met hen doet. Vooral als dit nog een tijd zo doorgaat.

Kinderen zijn flexibel

Volwassenen hebben vaak de neiging om de behoeften en belangen van kinderen een beetje te vergeten. Omdat we vinden dat kinderen zich gewoon maar moeten aanpassen. Bovendien, roepen we al snel, zijn ze ‘flexibel’ en hebben veranderingen dus niet zoveel impact op hen. En nood breekt nou eenmaal wet en een pandemie kun je wel scharen onder de noemer ‘nood’. Wat ze nu moeten missen, daar gaan ze niet dood van. En ze komen er wel overheen. Maar is dat zo? Wat doet het met een kind als het een tijd lang bepaalde vrijheden wordt afgenomen? Wat doet het met een kind als het een aanzienlijke periode normaal sociaal contact mist? Wat is de impact van het sluimerende idee van gevaar, altijd ergens in het jonge brein? “Kinderen hebben mentaal last van de pandemie” zegt Suzanne Laszlo, Nederlands Unicef-directeur. “We moeten extra alert zijn op hoe het met hen gaat.” Want ja, kinderen zijn veerkrachtig, meer dan volwassenen. Maar ook voor hen is het allemaal niet niks.

Crisissiuatie

Hoewel mijn kinderen meestentijds hun vrolijke zelf waren de afgelopen maanden, heb ik ook zorgen, frustratie en angst bij hen gezien. Zo durfde mijn peuterdochter niet te hoesten toen ze na maanden eindelijk weer een keer bij oma was. Omdat ze bang was dat oma dan heel erg ziek zou worden. Haar grote zus is steeds vaker boos omdat zoveel dingen die altijd normaal waren, opeens niet meer, of veel minder en/of moeilijker, kunnen. En mijn zoon vroeg laatst huilend of hij dood ging, toen hij verkouden was. Hoe lang kunnen kinderen leven in een crisissituatie, zonder dat dat een structureel negatieve impact op hun leven en hun ontwikkeling gaat hebben? Natuurlijk, we hebben het hier niet over een oorlogssituatie, er zijn genoeg kinderen op de wereld die wél moeten opgroeien onder erbarmelijke en soms levensgevaarlijke omstandigheden, dus het is allemaal relatief. En ja, alles went. Maar moeten we willen dat onze kinderen hieraan wennen? Ik weet het niet.

COVID-generatie

De coronamaatregelen worden genomen in het belang van de volksgezondheid en dus in het belang van ons allemaal. Maar, juist voor de gezondheid van onze kinderen zijn bepaalde zaken, mogelijkheden en vrijheden heel belangrijk. Zaken die we hen nu al heel lang afnemen, of sterk aan banden leggen. Moeten we zo langzamerhand niet eens kijken naar de lange termijn effecten daarvan en een kosten-baten analyse maken? Nogmaals: in Nederland zal het allemaal wel meevallen, maar er wordt wereldwijd al gewaarschuwd voor het ontstaan van een zogenaamde ‘COVID-generatie‘, waarvoor de coronamaatregelen ernstige negatieve impact op hun toekomst zal gaan hebben. Wanneer heiligt het doel de middelen niet meer? Hoeveel kinderlijk welbevinden, en daarmee dus ontwikkelings,- en toekomstperspectief, mag er verloren gaan voor de grote gemene deler? Tenslotte zijn het de kinderen die straks de maatschappij en de wereld draaiende moeten houden. Maar kunnen zij dat nog wel, als ze in hun jeugd dusdanig hebben moeten inleveren dat zij daarvoor niet voldoende toegerust zijn? Want geen verjaardagsfeestje en gebrek aan fysiek contact lijken misschien futiele dingen. Maar ze zijn wel degelijk vormend voor een mens.

Niemand weet hoe lang de coronacrisis nog zal duren en hoe het zich zal ontwikkelen. Hoewel ik het met veel dingen oneens ben, heb ik heus wel begrip voor alle maatregelen en beperkingen en als het per se moet, hou ik en jij vast ook, het allemaal nog een hele tijd vol. Tenslotte hebben wij onze ontwikkeling er al grotendeels op zitten, dus wij kunnen best wat inleveren. Maar laten we, behalve aan onze ouderen en onze zieken en zwakkeren, vooral ook blijven denken aan onze kinderen. Tenslotte hebben we niet voor niets zo ons best gedaan om ze zo gelukkig te maken. Het zou zonde zijn als al dat werk straks voor niks is geweest.

Leave a Comment

Het e-mailadres wordt niet gepubliceerd. Vereiste velden zijn gemarkeerd met *

Deze website gebruikt Akismet om spam te verminderen. Bekijk hoe je reactie-gegevens worden verwerkt.